آموزشی

هر ساله هزاران علاقه‌مند به نجوم با خرید تلسکوپ‌هایی مواجه می‌شوند که در تبلیغات امیدوارکننده به نظر می‌رسند، اما در عمل نه تنها لذتی از رصد آسمان نمی‌برند، بلکه انگیزه‌شان برای ادامه این مسیر نیز از بین می‌رود. در ادبیات نجوم آماتوری، به این ابزارها «قاتل‌های سرگرمی» (Hobby Killers) می‌گویند. …

ابوریحان محمد بن احمد بیرونی (۹۷۳–۱۰۴۸ میلادی) بی‌گمان یکی از درخشان‌ترین چهره‌های علمی تاریخ تمدن اسلامی است. دایرهالمعارف علوم چاپ مسکو، او را «دانشمند همه قرون و اعصار» خوانده است.بیرونی در حوزه‌های گوناگونی چون ریاضیات، جغرافیا، تاریخ، داروشناسی و انسان‌شناسی صاحب‌نظر بود، اما بی‌تردید نجوم و اخترشناسی مهم‌ترین و پربارترین …

اگر چند شبی با تلسکوپ خود رصد کرده باشید، احتمالاً به این فکر افتاده‌اید: «کاش می‌توانستم بدون خرید چشمی جدید، بزرگنمایی بیشتری داشته باشم». یا برعکس: «کاش چشمی‌هایم برای سیاره‌ها بزرگنمایی کافی نداشته باشند و نخواهم چشمی گران‌تر بخرم». عدسی بارلو همان راه‌حل جادویی است. در این مقاله می‌آموزید: بارلو …

در مقالهٔ قبلی با مفاهیم پایه‌ای چشمی آشنا شدید: فاصله کانونی، میدان دید ظاهری، مردمک خروجی و فاصله آسایش. حالا می‌خواهیم یک قدم جلوتر برویم و به سؤالاتی پاسخ دهیم که معمولاً بعد از خواندن آن مقاله پیش می‌آید، خرید چشمی تلسکوپ: با توجه به تلسکوپ خودم (مثلاً نیوتنی f/۵ …

اگر به خرید تلسکوپ فکر می‌کنید، احتمالاً با دو نام آشنا شده‌اید: نیوتنی و اشمیت-کاسگرین. هر دو از محبوب‌ترین طرح‌های اپتیکی در میان منجم‌های آماتور هستند، اما تفاوت های اساسی در ساختار، کاربرد، هزینه و کیفیت تصویر دارند. در این مقاله، بدون ورود به فرمول‌های پیچیده، هرکدام را معرفی می‌کنیم، …

اگر به دنیای تلسکوپ‌ها وارد شده‌اید، حتماً با اعدادی مثل f/5، f/10 یا f/15 برخورد کرده‌اید. این اعداد چیزی به نام نسبت کانونی (Focal Ratio) را نشان می‌دهند که یکی از مهم‌ترین مشخصه‌های هر تلسکوپ است. درک این مفهوم به شما کمک می‌کند تا متناسب با نیاز خود (رصد سیاره‌ها، …

مشتری را در دی ماه ۱۴۰۴ در بهترین وضعیت رصدی‌اش ببینید! در ۲۰ دی ماه، این سیاره به مقابله خواهد رسید و درخشان‌ترین حالت خود را در طول شب خواهد داشت. با کمک برنامک‌های نجومی از قبیل استلاریوم و اسکای‌تونایت مشتری را در آسمان پیدا کنید و برای یادگیری بیشتر …

تانسورها در سراسر ریاضیات و علوم برای آشکار کردن حقایق هندسی پنهان استفاده می‌شوند. اما تانسور چیست؟ پس از آنکه آلبرت اینشتین در سال ۱۹۰۵ نظریه نسبیت خاص خود را منتشر کرد، یک دهه بعد را صرف تلاش برای ارائه نظریه‌ای درباره گرانش کرد. اما برای سال‌ها، مدام با یک …

به نقشه ستارگان نگاه کنید؛ مریخ در دل صورت فلکی حمل، ناگهان مسیرش را تغییر داده و به عقب بازمی‌گردد. این توهم ناشی از رقص مداری سیارات و یکی از جذابترین پدیده‌های آسمان شب به نام حرکت رجوعی است. ستارگانِ ثابت، همواره الگویی قابل پیشبینی در آسمان ترسیم می‌کنند، اما …

انقلاب زمستانی از نظر طول روز، کوتاه‌ترین روز سال است، اما نه دیرترین طلوع سال را دارد و نه زودترین غروب سال را. این به دلیل ناهماهنگی بین روش‌های امروزی سنجش زمان و نحوه اندازه‌گیری زمان با استفاده از خورشید است که به آن معادله زمان می‌گویند. زودترین غروب، چند …